-रञ्जनकुमार दाहाल
मध्यपुर्वको अशान्ति पछि नेपालमा अहिले खाना पकाउने एलपी ग्यास सिलिन्डरको अभाव बारम्बार देखिन थालेको छ। यस्तो अवस्थामा अब इन्डक्सन चुलो प्रयोगलाई प्रोत्साहन गर्ने सही समय आएको छ। नेपालमा जलविद्युत उत्पादन बढ्दै गएको छ, त्यसैले आफ्नै देशमा उत्पादन भएको विद्युत प्रयोग गरेर खाना पकाउनु दीर्घकालीन रूपमा धेरै उपयोगी र दिगो समाधान हुन सक्छ।
सबैभन्दा पहिले, इन्डक्सन चुलो प्रयोग गर्दा घरभित्र हुने वायु प्रदूषण कम हुन्छ। ग्यास वा दाउरा प्रयोग गर्दा निस्कने धुवाँ र प्रदूषणले स्वास्थ्यमा असर गर्न सक्छ, विशेष गरी महिलाहरू र बालबालिकामा। इन्डक्सन चुलोमा भने धुवाँ हुँदैन, जसले भान्सालाई स्वच्छ र स्वस्थ बनाउँछ।
दोस्रो, यसले एलपी ग्यासको आयात घटाउन मद्दत गर्छ। नेपालले ग्यास विदेशबाट आयात गर्न ठूलो मात्रामा विदेशी मुद्रा खर्च गर्नुपर्छ। यदि खाना पकाउन विद्युतको प्रयोग बढ्यो भने आयातमा निर्भरता कम हुन्छ र देशको अर्थतन्त्रलाई पनि सहयोग पुग्छ।
तेस्रो, इन्डक्सन चुलो सुरक्षित पनि हुन्छ। ग्यास लिकेज, आगलागी वा सिलिन्डर विस्फोट जस्ता जोखिमहरू कम हुन्छन्, किनकि यसमा खुला आगो हुँदैन।
चौथो, यसले नेपालको विद्युत उत्पादनको राम्रो उपयोग गर्न मद्दत गर्छ। जलविद्युतबाट उत्पादन भएको ऊर्जा घरमै प्रयोग गर्न सकिन्छ, जसले ऊर्जा आत्मनिर्भरता बढाउँछ।
पाँचौँ, दीर्घकालीन रूपमा खाना पकाउने खर्च पनि कम हुन सक्छ, किनकी ग्यासको मूल्य अस्थिर हुन्छ तर विद्युत अपेक्षाकृत स्थिर र सस्तो हुन सक्छ।
त्यसैले अब समय आएको छ कि हामी सबैले इन्डक्सन चुलो प्रयोगबारे जनचेतना फैलाऔँ। यसले प्रत्येक घरपरिवारलाई ग्यास अभावको तनावबाट मुक्त गर्न मद्दत गर्नेछ र नेपाललाई स्वच्छ, सुरक्षित र ऊर्जा आत्मनिर्भर भविष्यतर्फ अघि बढाउन सहयोग गर्नेछ।
