पेरिस । आयात व्यवसायमा जोडिएका जो कोहीका लागि मध्य पूर्वमा भएको युद्धले आर्थिक प्रभाव पारिरहेको छ । समुद्री मार्गबाट हुने आपूर्ति श्रृङ्खलालाई युद्धले नराम्रो प्रभाव पारेको छ ।
इरानमाथि अमेरिका र इजरायलले संयुक्त रूपमा आक्रमण थालेपछि सुरू भएको युद्ध तेस्रो हप्तामा प्रवेश गर्दासम्म ढुवानीका लागि रणनीतिक ‘स्ट्रेट अफ हर्मुज’को प्रभावकारी बन्दले तेल र ग्यास उद्योगहरू मात्र होइन तर विश्वव्यापी व्यापारको प्रतीक कन्टेनर जहाजको माध्यमबाट विश्वव्यापी यातायातलाई पनि उथलपुथल पुर्याएको छ।
चीनबाट आयात गर्ने र अनलाइनमा बेच्ने बगैँचामा प्रयोग हुने फर्निचरका फ्रान्सेली आयातकर्ता इम्यानुएल बेनिचोले सामानहरूको मूल्यमा युद्धको प्रभावले आफूलाई चिन्तित बनाएको बताए ।
“हाम्रो मूल्य अझै बढेको छैन, तर यदि युद्ध महिनौंसम्म जारी रह्यो भने हामीले कि त हाम्रो नाफा दर घटाउनुपर्छ कि त हाम्रो मूल्य बढाउनुपर्छ,” उनले एएफपीसँग भने ।
ब्लूमबर्गले उदृत गरेको बेलायतका समुद्री परामर्शदाता क्लार्कसनका अनुसार गत वर्ष मध्य पूर्वले विश्वव्यापी कन्टेनर व्यापारको ९.८ प्रतिशत हिस्सा मात्र ओगटेको थियो, तर जटिल व्यापारिक सम्बन्धको संसारमा, युद्धले निम्त्याएको अराजकताले विश्वभरि असर पारेको छ।
इरानको ‘स्ट्रेट अफ हर्मुज’को वास्तविक बन्दले हजारौँ व्यावसायिक सामान बोक्ने जहाजहरू अवरुद्ध गरेको छ, जसको अर्थ उनीहरू सही समयमा सही बन्दरगाहमा पुग्न सक्दैनन्।
सामुद्रिक यातायात कम्पनी सिएमए सिजिएमका प्रमुख कार्यकारी रोडोल्फ साडेले फ्रान्सेली पत्रिका फिगारोसँग भनेका छन्, “साउदी अरबमा डेलिभरी हुने मालसामान भारतमा पुगेको छ ।
खाडीमा यात्रुबाहक जहाजहरू लक्ष्य बनेका छन् भन्ने तथ्यले स्थितिलाई अझ खराब बनाउँछ ।
बेलायती सामुद्रिक सुरक्षा समूह (युकेटिएमओ) र अन्य स्रोतका अनुसार २८ फेब्रुअरीमा अमेरिका–इजरायलले इरानमाथि आक्रमण गरी युद्ध सुरु भएयता २० वटा व्यावसायिक पानीजहाजमा आक्रमण भएको छ ।
स्ट्रेटमा इरानले गरेको नाकाबन्दीको कारण इन्धनको मूल्यमा भएको वृद्धिले विश्वव्यापी तेल र तरलीकृत प्राकृतिक (एलपी) ग्यासको लगभग २० प्रतिशतको लागि सामान्य ढुवानी मार्गले यातायात कम्पनीहरूलाई अधिभार लगाउन बाध्य पारिरहेको छ ।
“सिएमए सिजिएम र यसको प्रतिस्पर्धी हुन्डाई मर्चेन्ट मरीन (एचएमएम) दुवैले युद्धको कारण मूल्य बढाएका छन्,” बेनिचौले भने ।
“एचएमएमले आपतकालीन इन्धन अधिभारमा प्रति कन्टेनर अतिरिक्त २३० अमेरिकी डलर बढी अतिरिक्त मूल्य लगाइरहेको छ”, उनले भने, “सिएमए सिजिएमले प्रति कन्टेनर १५५ अमेरिकी डलर अतिरिक्त भाडा लिइरहेको छ ।
उनले भने, “मेरो व्यवसायीक ज्ञानले मलाई सङ्कटमा सामान ‘कसरी किन्ने र कसरी ढुवानी गर्ने भनेर’ सिकाएको छ ।’ उनको कम्पनी आओसमले मासिक ४०० कन्टेनर आयात गर्दै आएको छ ।
“कसरी ढुवानी अवसरहरूको फाइदा लिने हो भन्ने मलाई थाहा छ,“ उनले भने ।
शान्तिकालमा अतिरिक्त क्षमताका साथ ढुवानी कम्पनीहरूले भाडा दरमा छुट प्रस्ताव गर्दा उनीमौकाको फाइदा लिन कुनै कसर नराख्ने बताउँछन् । यसको विपरीत व्यस्त समयमा चिनियाँ नयाँ वर्षको ठीक अघि सँधै अतिरिक्त शुल्क तिनुपर्छ,तर व्यापारको फाइदालाई हेरेर आफूले ‘मौकामा हीरा फोर्ने’ गरेको उनले बताए । तर तिनीहरू सामान्यतया चाँडै सामान्य अवस्थामा फर्कन्छन् ।
अहिले ढुवानी मूल्यहरू चढ्न थालेको छ । एसियाबाट युरोप पठाउँदा लाग्ने कन्टेनरको मूल्य युद्ध अघिको दुई हजार ५०० डलरबाट बढेर चार हजार डलर पुगेको उनले बताए ।
यमनको इरान समर्थित हुथी विद्रोहीहरूले आक्रमण गर्ने डरका कारण अधिकांश कन्टेनर जहाजहरू ‘रेड सी’ र स्वेज नहरबाट बच्न पहिलो आवश्यक छ । यसका लागि युरोपको बाटो लामो हुने र इन्धन खर्च बढी महँगो हुने उनले बताए ।
बेनिचोले यदि युद्ध लम्बिँदै गयो भने उनलाई सुरक्षा जोखिम, जहाज अवरोध, बीमा, र यसको अन्तिम बन्दरगाहबाट टाढा अलपत्र परेका सामानहरूको भण्डारणको लागि थप अधिभार लाग्ने डर छ।
मध्य पूर्वमा, ढुवानी कम्पनीहरूले कन्टेनरहरू आफ्नो गन्तव्यमा पुर्याउन लरीहरू प्रयोग गर्न थालेका छन् ।
उनीहरूले युरोप र अफ्रिकातर्फ जहाजहरू पनि पुनर्निर्देशित गरिरहेका छन् र नयाँ कोरिडोरहरूमा वैकल्पिक बन्दरगाहहरू खोजिरहेका छन् ।
खाडीमा जाने कन्टेनर जहाजहरू अब दुबईको महत्त्वपूर्ण बन्दरगाहमा पुग्न सक्दैनन्, त्यसैले संयुक्त अरब एमिरेट्सको अर्को बन्दरगाह खोर फक्कनमा हर्मुजको स्ट्रेट भन्दा टाढा नै माल अनलोड गर्नुपरेको छ।
केहीका हदसम्म यसले कोभिड महामारीको खराब सम्झनाहरू फिर्ता ल्याएको छ र विश्वव्यापी आपूर्ति श्रृङ्खला पतनको डरलाई पुनर्जीवित गर्दछ।
बेनिचोले कोभिड कालमा ढुवानी लागत प्रति कन्टेनर १४ हजार डलरसम्म बढेको तीतो यथार्थलाई स्मरण गरे ।
